FacebookTwitterYoutubeInstagram
Plastiklerin Davranışı Isıya Bağımlıdır

Tg ve Tm Nedir? 

Termoplatik malzemelerin davranışları ısıya bağımlıdır ve iki kritik sıcaklık vardır. 

1.Tg - Glass Transition Temperature yani Camsı geçiş sıcaklığıdır.
2.Tm - Melting Temperature - Erime Sıcaklığı 

Tg (Camsı Geçiş Sıcaklığı):

Termoplastik bir malzemenin sıcaklığı arttıkça hacmi büyür, yani molekül segmentleri birbirinden uzaklaşmaya başlar. Belli bir sıcaklığa ulaşıldığında ise molekül segmentleri hareket etmeye başlar. İşte molekül segmentlerinin hareket etmeye başladığı bu sıcaklığa O termoplastik malzemenin Tg sıcaklığı denir. Tg sıcaklığı erime sıcaklığı değildir , lütfen karıştırmayınız. Sıcaklık, Tg sıcaklığının üzerine çıkmaya başlayınca bu malzemeyi kırmadan bükmek ve malzeme üzerine tork uygulamak mümkündür. Tg sıcaklığının altındaki ısılarda termoplastik malzemeler kırılgan özellikler taşırlar ve yorulma dayanıklıkları düşüktür. 

Amorf ( Tm si olmayan sadece Tg si olan ) malzemelerden üretilmiş ürünler Tg sıcaklığının altında kullanılır. Amorf malzemeden üretilen ürünler (örneğin PC levha veya PET preform) Tg nin hemen üzerindeki ısı aralığında elestomerik özellikler taşırlar ve thermoform ve şişirme metoduyla şekillendirilebilirler. Sıcaklık daha da arttırıldığında malzeme iyice yumuşar ve akmaya başlar ve enjeksiyon ve ekstruderde çalışabilinir.

Örneğin : ABS malzemenin Tg'si 100 C dir. Enjeksiyon çalışma sıcaklığı ise 200-230 C dir. 120-150 C lerde thermoform ve şişirme prosedürü gerçekleştirilir.

Tm (Erime Sıcaklığı):

Düşük sıcaklıklarda kristal malzemelerde yoğunluk değişimi amorf malzemelere benzer . Aradaki fark kristalin malzemelerde erime sıcaklığının olmasıdır. Kristalin malzemelerde erime sıcaklığına ulaşıldığında kristal yapı parçalanmaya başlar, bu da yoğunlukta ani bir azalma (hacimde büyüme) meydana getirir. Tm'nin üzerinde malzeme sıvı haldedir ve sıcaklığın viskoziteye etkisi artık çok azdır. 

%100 kristal yapıya sahip polimer mevcut değildir. Kristalin malzemelerde kristal bölümlerini birbirine bağlayan bölümler amorf yapıya sahiptir. Malzemenin kristallik oranı yüksek ise (>60%), Tg nin etkisi çok azdır. Malzemenin kristallik oranı düşük ise (<60%) Tg nin etkisi daha fazladır. Sünme, yorulma ve darbe mukavemetleri amorf malzemelerde olduğu gibi kristalin malzemelerde de Tg sıcaklığından etkilenir. Kristalin malzemelerden üretilmiş ürünler Tg ve Tm sıcaklıklarının arasında kullanılırlar. 

Örneğin : (POM) Polyacetal malzemenin Tg sıcaklığı - 75 C, Tm-erime noktası 175 C dir. 

Tg Sıcaklığı ile Kalıp Sıcaklığının Bağlantısı:

Amorf malzemelerde Tg, kalıp sıcaklığının çok üstündedir. Parçayı katı hale getirmek için kalıp içindeki parça kalıba kapalı devre bir chiller ve buna bağlı bir kalıp şartlandırıcısı ile istenilen kalıp sıcaklığına kadar su vererek soğutulur. Soğutma şartları, yani kullanılan hammaddenin kalıp sıcaklığına kalıbın tüm yüzeyine eşit bir miktarda yayılması parça kalitesini (yüzeyi, parlaklık, mukavemet) belirler. 

Kristalin malzeme ile üretilen parçalarda Tg kalıp sıcaklığının altında olduğu için, katılaşma kristalizasyon sonucu belirlenir. Kristalizasyon işleminin kalitesi parça kalitesini belirler. Örneğin PP bir malzemenin kristalizasyon ile katılaşması şok ve yeterli bir soğutma ile olmaktadır. Bunun için kapasitesi iyi hesaplanmış bir chiller, çap ve geometresi iyi hesaplanmış kalıp soğutma yolları çok önemlidir. Açık sistem kule tarzında kullanılan soğutma sistemleri kireçlenme yapacağından su yolları tıkanır ve kristalizasyon kalitesi çok düşer. 

 Amorf ve Kristalin Malzeme Karşılaştırma Tablosu

 

AMORF

KRİSTALİN

Thermal Özellikler

TG

TG ve TM

Kullanım Sıcaklığı

TG'nin Altında

TG ile TM Arası

Katılaşma Sıcaklığı

TG'nin Altında

TM

Makinada Çalışma Sıcaklığı

TG'nin Üstünde

TM'nin Üstünde

Sıcaklığın Akışkanlığa Etkisi

Çok

Az

Görünüş

Şeffaf

Opak

Kimyasal Dayanım

Düşük

Yüksek

Geçirgenlik

Yüksek

Düşük

İzotropi **

Yüksek

Düşük

 

** İzotropi : Bir malzemenin her yönde aynı özelliği göstermesi
Örneğin: Enjeksiyonda basılan bir temoplastiğin enine ve boyuna eşit çekmesi ve her yönde aynı mekanik özelliklere sahip olması.

Thermoplastikler için TG ve TM Tablosu

Sembol

Maksimum Kristallik
Oranı (%)

TG

TM

PP

75

-27

176

PVC

10

+80

-

LDPE

65

-90

115

PS

0

+100

-

HDPE

90

-110

135

PC

0

+149

-

PA

65

+50

265

PMMA

0

+100

-

PTFE

75

+20

327

ABS

0

+100

-

POM

85

-75

175

PETP

65

+67

255

 

 

Yorum Bırakın.. Yorum Yap
Ad
Soyad
Mail
Yorum
* Not: Yaptığınız yorumdan kendinizin sorumlu olduğunuzu unutmayın!
E Bülten Kaydı
Plastikciyiz.biz E-bültenlerine ücretsiz abone olun, sektörle ilgili en son gelişmelerden anında haberiniz olsun.
plastikciyiz.biz'de yer alan kullanıcıların oluşturduğu tüm içerik, görüş ve bilgilerin doğruluğu, eksiksiz ve değişmez olduğu, yayınlanması ile ilgili yasal yükümlülükler içeriği oluşturan kullanıcıya aittir. Bu içeriğin, görüş ve bilgilerin yanlışlık, eksiklik veya yasalarla düzenlenmiş kurallara aykırılığından plastikciyiz.biz hiçbir şekilde sorumlu değildir. Sorularınız için ilan sahibi ile irtibata geçebilirsiniz.
2016 - 2019 Copyright plastikciyiz.biz. Tüm Hakları Saklıdır.